Naar de uitleg

Taal, stap voor stap /Groep 5–8

Wanneer zet je een uitroepteken?

Een uitroepteken geeft nadruk: je roept iets uit, waarschuwt iemand of wenst iemand iets toe. Een zin met “wat” kan een vraag zijn, maar ook een uitroep. Kijk naar wat de zin doet.

Ontdek het verschil, denk even mee en probeer het zelf.

Maak gratis kennis: vijf vragen met tips en uitleg, zonder account.

Wat doet deze zin?

Het woord “wat” beslist niet. De betekenis wel.

Wat teken jij?

Je wilt weten wat iemand tekent.

De hele zin is een vraag. Daarom past een vraagteken.

01 Denk even mee

Een verzoek is niet altijd een uitroep.

Je zegt rustig tegen iemand: “Pak je jas maar.” Welk teken past bij die toon?

Kies het passende leesteken.

Pak je jas maar…

Kies een antwoord en ontdek waarom het hier past.

02 Stap voor stap

Laat “wat” je niet misleiden.

Een uitroep kan op een vraag lijken. Lees wat er echt wordt gezegd.

Welk leesteken hoort aan het eind? "Wat een prachtige regenboog"

  1. Wat doet de zin?

    Je stelt geen vraag. Je drukt bewondering uit voor de regenboog.

  2. Laat je niet afleiden door "wat"

    De zin begint met wat, net als een vraag. Maar er wordt niets gevraagd.

  3. Kies het teken

    Een uitroep van verbazing krijgt een uitroepteken.

Antwoord: "Wat een prachtige regenboog!"

Samen oefenen? Zeg een rustig verzoek en daarna een waarschuwing. Laat je kind uitleggen welk teken bij de bedoelde toon past.

Om erbij te pakken

De regels, met voorbeelden.

Zoek de regel die je nodig hebt. Open een onderdeel voor uitleg en voorbeelden.

Drie soorten zinnen met een uitroepteken

Ook losse uitroepwoorden krijgen vaak een uitroepteken: Au! Hoera! Oei! Zulke woorden heten tussenwerpsels.

Soort zinVoorbeeld
Een uitroep: je bent blij, boos, verbaasd of je schriktWat een mooie tekening! Au, dat doet pijn!
Een bevel of een waarschuwingPas op! Ga nu zitten!
Een wens of een felicitatieFijne vakantie! Gefeliciteerd!

Uitroep of vraag?

Een uitroep begint soms met wat of hoe, net als een vraag. Kijk naar de vorm en bedoeling van de hele zin. Wat een mooie tekening! drukt bewondering uit. Wat teken je? vraagt iets. Ook een retorische vraag, waarop je geen echt antwoord verwacht, blijft een vraag: Wie wil er nu te laat komen?

Zo schrijf je het

Wat ren jij hard!

Niet: Wat ren jij hard?

Je wilt niets weten, je roept iets uit.

Zo schrijf je het

Wat een prachtige regenboog!

Dit is een uitroep van bewondering.

Zo schrijf je het

Wat eet je vanavond?

Hier wil je wel een antwoord: dus een vraagteken.

Bevel: met of zonder uitroepteken?

Een bevel of waarschuwing die je met nadruk zegt, krijgt een uitroepteken. Een rustig verzoek mag ook een punt krijgen.

Zo schrijf je het

Stop! Er komt een auto aan!

Een waarschuwing: uitroepteken.

Zo schrijf je het

Pak je jas maar.

Een rustig verzoek: een punt mag ook.

Het uitroepteken in een gesprek

Schrijf je op wat iemand letterlijk roept, dan staat het uitroepteken binnen de aanhalingstekens. Daarna gaat de zin verder met een kleine letter.

Zo schrijf je het

'Pas op, die pan is heet!' waarschuwt mama.

Niet: 'Pas op, die pan is heet'! waarschuwt mama.

Het uitroepteken hoort bij wat mama roept.

Drie regels voor een nette tekst

  • Eén uitroepteken is genoeg. Hoera!!! zie je in een appje, maar niet in een nette tekst of op een toets.
  • Er staat geen spatie vóór het uitroepteken: Wat leuk!
  • Na een uitroepteken begint een nieuwe zin met een hoofdletter: Pas op! De vloer is nat.

03 Zelf oefenen

Van lezen naar doen.

Probeer het zelf. Open een tip als je vastloopt. Na het nakijken zie je het antwoord én de uitleg.

Vijf vaste vragen over uitroeptekens voor groep 6. Geen account nodig; dit is geen toets.

Een klein oefenrondje

Vijf vragen over het uitroepteken, direct hier op de pagina

Vijf vaste vragen. Denk zelf na, pak een tip als je vastloopt en ontdek waarom het antwoord klopt.

Altijd dezelfde vijf vragen · geen account nodig

Voor ouders Het Oefenplaneet-abonnement

Vandaag het uitroepteken.
En daarna?

Deze pagina helpt bij één taalregel. Met een abonnement kan je kind blijven oefenen met taalverzorging, rekenen en begrijpend lezen. Jij houdt zicht op wat goed gaat en wat nog aandacht vraagt.

  • Hulp als je kind vastloopt

    Onbeperkt Oefenen voor groep 5 t/m 8. Tips helpen op weg; uitleg na het nakijken laat zien waarom een antwoord klopt.

  • Weten waar je kunt helpen

    Het ouderoverzicht laat per kind zien welke onderwerpen goed gaan en waar nog oefening nodig is. Zo kies je gericht wat jullie hierna doen.

  • Ook oefenen met een hele toets

    Een Oefentoets geeft uitleg na elke vraag. Bij een Proeftoets werkt je kind eerst zelfstandig; de uitslag en uitleg volgen na afloop.

Van kennismaken naar blijven oefenen

Eén abonnement.
Drie vakken.

Voor jullie gezin, met een eigen profiel en voortgang voor maximaal 3 kinderen.

€ 79per jaar

of € 11,95 per maand

Bekijk het abonnement

Standaardtarieven. Bekijk de plannen en eventuele persoonlijke korting voordat je kiest.

Voorbeeld van het ouderoverzicht met de drie vakken: rekenen, taalverzorging en begrijpend lezen.
Een blik in het ouderoverzicht. Voorbeeldweergave, niet de uitslag van dit oefenrondje.

Nog iets uitzoeken?

Veelgestelde vragen.

Mag je meer dan één uitroepteken zetten?

In een appje zie je vaak !!!, maar in een nette tekst, een opstel of op een toets zet je er één.

Krijgt een bevel altijd een uitroepteken?

Nee. Een bevel met nadruk of een waarschuwing wel: Stop! Een rustig verzoek mag een punt krijgen: Pak je jas maar.

Wat is een tussenwerpsel?

Een los woord dat een gevoel of geluid laat horen, zoals au, hoera, oei of boem. Het krijgt vaak een uitroepteken: Au!

Hoe typ je een uitroepteken?

Op een gewoon toetsenbord houd je Shift ingedrukt en tik je op de 1. Op een telefoon of tablet staat het uitroepteken bij de leestekens, vaak onder de knop 123.

In welke groep leer je het uitroepteken?

Het uitroepteken komt al vroeg op de basisschool aan bod. Het verschil tussen een uitroep en een vraag, en het uitroepteken in een citaat, oefenen kinderen vooral in groep 6, 7 en 8. Het hoort ook bij taalverzorging op de doorstroomtoets.

Het Oefenplaneet-abonnement

Maak van oefenen een gewoonte.

Korte rondes voor je kind. Inzicht voor jou.
Verder met taal, rekenen en begrijpend lezen, op één plek.

Bekijk het abonnement
Wanneer zet je een uitroepteken? Uitleg en oefenen